Poland

Unijna polityka rolna daleko od Zielonego Ładu

Rolnictwo

Rolnicze lobby reprezentowane m.in. przez Polskê os³abia klimatyczne cele Wspólnej Polityki Rolnej.

Bloomberg

Rolnicze lobby reprezentowane m.in. przez Polskê os³abia klimatyczne cele Wspólnej Polityki Rolnej. Ekologowie bij¹ na alarm.

Unijni ministrowie po d³ugiej dyskusji doszli w nocy z wtorku na œrodê do porozumienia w sprawie reformy Wspólnej Polityki Rolnej (WPR). Ich propozycja znacz¹co os³abia klimatyczne cele, które zaproponowa³a Komisja Europejska. Ostateczna decyzja zapadnie w porozumieniu z Parlamentem Europejskim, ale tam te¿ powsta³a koalicja na rzecz mniej zielonej polityki rolnej.

Za piêknymi s³owami

Oko³o 48 mld euro rocznie p³ynie z unijnego bud¿etu na dop³aty bezpoœrednie dla rolników w UE. Polacy dostaj¹ z tego oko³o 3,4 mld euro. Poziom subwencji zale¿y od iloœci hektarów i jest po prostu rent¹ wyp³acan¹ rolnikom z pieniêdzy, na które sk³adaj¹ siê wszyscy podatnicy. Poniewa¿ sektor rolny jest istotnym Ÿród³em emisji CO2, to Bruksela chcia³aby, ¿eby te¿ – jak pozosta³e bran¿e gospodarki – zaanga¿owa³ siê w walkê za zmian¹ klimatyczn¹. Dlatego zaproponowano, ¿eby przynajmniej 30 proc. pieniêdzy z 1. filara WPR (czyli g³ównie dop³at bezpoœrednich) by³o powi¹zane z dzia³aniami na rzecz klimatu. Natomiast w 2. filarze, czyli œrodkach przeznaczonych na rozwój obszarów wiejskich, ten wskaŸnik mia³by byæ wy¿szy: 35 proc.

Obie instytucje wspó³decyduj¹ce o kszta³cie nowej WPR chc¹ istotnego os³abienia tych ambicji. W unijnej Radzie, czyli gronie ministrów rolnictwa, m.in. pod presj¹ Polski, zdecydowano o obni¿eniu tego wskaŸnika: w 1. filarze z 30 do 20 proc., ze stopniow¹ implementacj¹. Ponadto usuniêto z pierwotnej propozycji nowe ambitne podstawowe standardy ekologiczne dotycz¹ce wszystkich rolników ubiegaj¹cych siê o dop³aty bezpoœrednie. W 2. filarze Rada zostawi³a wskaŸnik przynajmniej 35 proc. na cele klimatyczne. Ale de facto znacznie zmniejszono œrodki dostêpne dla ekologicznych rolników, bo zdecydowano, ¿e do owych 35 proc. mog¹ byæ zaliczane tzw. obszary ograniczeñ naturalnych, czyli np. gospodarstwa górskie. Z definicji nale¿a³oby je – zdaniem ministrów – uznaæ za zielone w 100 proc., choæ zdaniem ekologów nie jest to prawd¹.

– Dzisiejsze porozumienie jest kamieniem milowym dla europejskiej polityki rolnej. Pañstwa cz³onkowskie wykaza³y ambicjê w zakresie wy¿szych standardów œrodowiskowych w rolnictwie i jednoczeœnie wspiera³y niezbêdn¹ elastycznoœæ w zapewnianiu konkurencyjnoœci rolników. Umowa ta jest spe³nieniem aspiracji bardziej ekologicznej, sprawiedliwszej i prostszej WPR – powiedzia³a Julia Klöckner, niemiecka minister ds. ¿ywnoœci i rolnictwa, która przewodzi³a Radzie.

Ekologowie maj¹ na ten temat inne zdanie. – To strasznie przygnêbiaj¹ce. Pos³owie do PE i ministrowie rolnictwa za swoimi piêknymi s³owami w du¿ej mierze utrwalaj¹ politykê roln¹, która przeznaczy pieni¹dze podatników na zanieczyszczaj¹ce, uprzemys³owione rolnictwo przynajmniej do 2027 r. – komentowa³ Jabier Ruiz z organizacji WWF.

Renty dzier¿awne

Postulatem polskiego rz¹du jest wyrównanie dop³at bezpoœrednich. Mia³ siê tym zaj¹æ polski komisarz ds. rolnictwa Janusz Wojciechowski. Reforma WPR nie przewiduje jednak realizacji tego postulatu. Zdaniem Jaros³awa Kalinowskiego, eurodeputowanego PSL, ostatecznie dop³aty dla polskich rolników mog¹ byæ w latach 2021–2027 nawet nieco ni¿sze ni¿ obecnie. A to dlatego, ¿e co prawda bêdzie stopniowo zmniejszana ró¿nica miêdzy krajami, które wesz³y do UE w 2004 r. i póŸniej, a tymi, który by³y w Unii ju¿ wczeœniej. Ale jednoczeœnie zostanie ograniczona mo¿liwoœæ przesuwania œrodków z 2. na 1. filar. A z tego korzysta³a Polska, ¿eby podwy¿szyæ dop³aty dla swoich rolników.

Drug¹ wa¿n¹ dla Polski zmian¹ mo¿e byæ proponowana przez grupê Europejskiej Partii Ludowej i grupê liberaln¹ w PE poprawka dotycz¹ca definicji rolnika aktywnego zawodowo. Dop³aty mo¿e dostawaæ tylko taka osoba, ale obecnie nie stawia siê tego wymogu w³aœcicielom ma³ych obszarów. – W Polsce nawet 70 proc. w³aœcicieli gruntów rolnych nie jest rolnikami – uwa¿a Kalinowski, powo³uj¹c siê na badania PAN. Proponuje on, ¿eby wszyscy musieli przejœæ test rolnika aktywnego zawodowo. Wtedy ci, niebêd¹cy rolnikami, straciliby dop³aty, ale mo¿na by wprowadziæ tzw. renty dzier¿awne.

I dziêki temu rolnicy dzier¿awi¹cy od nich obszary mogliby korzystaæ z ró¿nego rodzaju unijnych dop³at, np. na programy œrodowiskowe, czy z polskich dop³at na paliwo rolnicze. Wed³ug Kalinowskiego na takim rozwi¹zaniu w³aœciciele niebêd¹cy rolnikami nic by nie stracili, a uprawiaj¹cy ich ziemiê rolnicy – zyskali.

Football news:

We want to get to know you better - please complete this questionnaire and tell us what other sports media you read!
Pavel Zanozin: At Utkin and Maslachenko was a bit of a strained relationship. Vasya became the editor-in-chief of NTV-Plus, there was jealousy
Messi, de Jong and Busquets - in Barcelona's bid for the match against Osasuna
Klopp on Wijnaldum: I want him to stay. But nothing has been decided yet, everything is possible
I didn't see the greatness of Maradona at all. But I can't stop thinking about it
Carvajal will miss 4 matches of Real Madrid and plans to return to the Derby with Atletico
Messi always went a lot without the ball. Best of all, this problem was solved Guardiola