Poland

Mało pracy dla młodych w Polsce. Co szósty bezrobotny

Rynek pracy

Adobe Stock

Przez pandemiê m³odym ludziom po szko³ach trudniej zdobywaæ doœwiadczenie zawodowe. Tymczasem pracodawcy wymagaj¹ doœwiadczenia. Czy wpadniemy w b³êdne ko³o?

WskaŸnik zatrudniania absolwentów w Polsce w ubieg³ym roku siêgn¹³ ok. 84 proc. – wynika z badania przeprowadzonego przez firmê doradcz¹ Savoy Stewart. Stawia nas to mniej wiêcej w œrodku europejskiej stawki.

WyraŸniej lepsza jest sytuacja absolwentów w takich krajach, jak Malta, Niemcy, Holandia, Islandia czy Norwegia, gdzie wskaŸnik ten przekracza 90 proc. Ale nie jest te¿ a¿ tak Ÿle jak na po³udniu Europy, m.in. we W³oszech, Grecji, czy Turcji, gdzie nawet mniej ni¿ 60 proc. m³odych ma szansê na szybkie znalezienie pracy. W badaniu Savoy Stewart absolwenci to osoby, które ukoñczy³y szko³ê œredni¹ lub wy¿sz¹ w okresie ostatnich trzech lat.

W zawodowej pró¿ni

– WskaŸnik na poziomie 84 proc. to ca³kiem przyzwoity wynik – komentuje Andrzej Kubisiak, wicedyrektor Polskiego Instytutu Ekonomicznego. – Pokazuje, ¿e polski rynek pracy jest czy te¿ by³ dotychczas, na tyle ch³onny, ¿e zdecydowana wiêkszoœæ absolwentów z powodzeniem odnajduje siê na tym rynku. Z drugiej strony mo¿e niepokoiæ fakt, ¿e a¿ 16 proc., czyli co szósty m³ody cz³owiek po szkole, jednak ma problemy ze znalezieniem zatrudnienia – zaznacza Kubisiak.

Ekspert dodaje, ¿e podobny obraz sytuacji w Polsce pokazuj¹ badania dotycz¹ce m³odych ludzi, którzy ani siê nie ucz¹, ani nie pracuj¹, ¿yj¹ w zawodowej pró¿ni. Czêœæ z tych osób to mieszkañcy obszarów, gdzie pracy po prostu nie ma.

Czytaj tak¿e: W czêœci bran¿ rynek pracy nie odbije siê po pandemii

– Ale po czêœci problem mo¿e wynikaæ te¿ z tego, ¿e pracodawcy wci¹¿ stawiaj¹ kandydatom du¿e wymagania na start – podkreœla Mateusz ¯ydek z agencji Randstad Polska. – To znaczy nawet od absolwentów, którzy dopiero co skoñczyli swoj¹ naukê, wymaga siê np. doœwiadczenia zawodowego. Firmy nie bardzo s¹ skore, by poœwiêcaæ czas na doszkolenia kandydatów, a przecie¿ nie ka¿dy ma mo¿liwoœci ³¹czenia nauki z prac¹ – zaznacza.

Kluczowe doœwiadczenie

Innym problemem mo¿e byæ strukturalne niedopasowanie systemu edukacji na potrzeby rynku pracy. Co prawda w ostatnich latach przeszliœmy w tym zakresie d³ug¹ drogê, poprawi³a siê oferta zarówno szkolnictwa zawodowego jak i wy¿szego, a promocja edukacji w najbardziej po¿¹danych kierunkach technicznych, przynios³a oczekiwane rezultaty. Ale wci¹¿ pewna czêœæ m³odych osób studiuje dla samego studiowania, np. w kierunkach humanistycznych, co dziœ nie otwiera drzwi do kariery zawodowej.

Pytanie, jakie s¹ perspektywy dla absolwentów na najbli¿sze miesi¹ce? – Nie przewidujemy tragicznej sytuacji, ale na pewno bêdzie trudniej – ocenia Artur Skiba, prezes firmy doradczej Antal International. – Oczekujemy wzrostu stopy bezrobocia o 1–2 pkt proc., a grup¹ najbardziej nara¿on¹ na negatywne efekty kryzysu pandemicznego s¹ w³aœnie ludzie m³odz. Jak wyjaœnia, absolwenci to zwykle osoby, które doœwiadczenie zawodowe musz¹ dopiero zacz¹æ zbieraæ. – Tymczasem wiele firm obecnie pracuje zdalnie lub hybrydowo, w takich warunkach wszelkie sta¿e, praktyki czy wdro¿enie nowych pracowników jest niezwykle utrudnione – zaznacza Skiba.

Jaki popyt na m³odych

– Wejœcie na rynek pracy w pandemicznym kryzysie jest znacznie trudniejsze ni¿ zwykle, to zreszt¹ problem globalny, nie tylko polski – mówi te¿ Andrzej Kubisiak. – Tym bardziej ¿e kryzys dotyka takich bran¿, jak gastronomia, turystyka, rozrywka, us³ugi, gdzie m³odzi ludzi zwykle zdobywaj¹ pierwsze szlify zawodowe, pierwsze doœwiadczenia, czy pierwsz¹ sta³¹ pracê. Mo¿e to powodowaæ, ¿e wskaŸniki zatrudnienia absolwentów wszêdzie siê obni¿¹ – przyznaje te¿ Monika Fedorczuk, ekspert w Konfederacji Lewiatan.

Sytuacjê utrudnia jeszcze fakt, ¿e wkrótce przestan¹ dzia³aæ tzw. tarczy os³onowe, co oznacza, ¿e pracodawcy ze wszystkich bran¿, otrzymaj¹ zielone œwiat³o do dostosowania zatrudnienia do obecnych warunków, co mo¿e oznaczaæ wiêksze zwolnienia. – Z drugiej strony trzeba pamiêtaæ, i¿ mamy w Polsce tak¹ sytuacjê demograficzn¹, ¿e liczba osób m³odych wchodz¹cych na rynek pracy jest ni¿sza ni¿ liczba osób, które koñcz¹ karierê zawodow¹. Popyt na absolwentów nie spadnie wiêc dramatycznie – zaznacza Fedorczuk.

Opinia dla „rzeczpospolitej"

prof. Agnieszka Ch³oñ- -Domiñczak, Szko³a G³ówna Handlowa

Sytuacja absolwentów na rynku pracy w Polsce nie jest z³a. WskaŸniki zatrudnienia na poziomie powy¿ej 80 proc. daj¹ nam dobry punkt startu. Niemniej oczywiœcie nie wszyscy absolwenci radz¹ sobie tak samo dobrze. Badania pokazuj¹, ¿e co do zasady ³atwiej i szybciej pracê mog¹ znaleŸæ osoby, które ukoñczy³y uczelnie wy¿sze, znacznie trudniej jest osobom po szkole zawodowej czy liceum. Sytuacja absolwentów mo¿e byæ wiêc bardzo ró¿na, trzeba j¹ monitorowaæ. MEiN przygotowa³o projekt ustawy, który obecnie jest w Sejmie. Pozwala on na uruchomienie systemu monitorowania ekonomicznych losów absolwentów szkó³ zawodowych, na wzór podobnego systemu dla absolwentów szkó³ wy¿szych. To mo¿e pomóc monitorowaæ efekty systemu kszta³cenia na poziomie œrednim z perspektywy rynku pracy.

Cztery razy wiêcej ni¿ œrednia

Stopa bezrobocia wœród osób w wieku 15–24 lata w III kw. 2020 r. wynios³a 12,5 proc. – wynika z Badañ Aktywnoœci Ekonomicznej Ludnoœci podanych przez Eurostat. To znacz¹cy wzrost w porównaniu z sytuacj¹ sprzed roku czy nawet pocz¹tku kryzysu pandemicznego. Takie dane potwierdzaj¹, ¿e to w³aœnie m³odzi s¹ najwiêksz¹ ofiar¹ obecnego kryzysu – dla porównania stopa bezrobocia ogó³em w Polsce jest prawie cztery razy ni¿sza.

Podobnie jest w ca³ej Unii. W III kw. bezrobocie wœród m³odych Europejczyków siêgnê³o 18,3 proc. (rok temu wynosi³o 14,9 proc.), œrednio zaœ wœród wszystkich – 7,5 proc.

Inna sprawa, ¿e na tle krajów po³udnia Europy bezrobocie w Polsce w grupie 15–24 lata nie wygl¹da bardzo Ÿle. Najgorsza jest sytuacja w Hiszpanii, Grecji i W³oszech, gdzie a¿ co trzeci aktywny m³ody cz³owiek deklaruje brak zajêcia, mimo starañ o pracê.

Football news:

Lingard scored 8 goals in the Premier League season, repeating his personal best
Antonio Conte: Inter have grown a lot in all aspects in two seasons
Vazquez will miss the rest of Real Madrid's season. He has a sprained cruciate ligament
Mesut Ozil: Real Madrid are the favourites for the La Liga title. Benzema - the best striker of the championship
Bixant Lizarazu: Benzema is one of the best players in the history of French football
A cautious line-up hurt Barca in the first half and forced them to go all-in. Second half = fun
Messi does not score against Real Madrid after Ronaldo's departure to Juve. In the last clasico before the transfer, both scored