Poland

Czas na powtórkę z prawa karnego

Aplikacje/egzaminy

Fotorzepa, Jerzy Dudek

Z powodu sytuacji epidemicznej kandydaci na adwokatów i radców bêd¹ rozwi¹zywaæ zadania dopiero w maju. Ale ju¿ teraz powinni sprawdziæ wiedzê.

Egzamin adwokacki i radcowski w 2021 r. by³ planowany na marzec. Ju¿ dziœ wiadomo, ¿e odbêdzie siê póŸniej – 18 do 21 maja. Powód zmiany terminu to rozwój sytuacji epidemicznej w kraju. Ryzyko dalej id¹cych obostrzeñ, które mog¹ obowi¹zywaæ w zwi¹zku z pandemi¹, jest du¿o wy¿sze w marcu ni¿ w maju.

– W trosce o bezpieczeñstwo i zdrowie tysiêcy zdaj¹cych, cz³onków komisji egzaminacyjnych, osób wsparcia administracyjnego i technicznego i ich rodzin termin egzaminów zosta³ wyznaczony w okresie póŸnowiosennym – uzasadnia Ministerstwo Sprawiedliwoœci.

„Rzeczpospolita" jak co roku wraz z wydawnictwem CH Beck rusza z powtórk¹ do egzaminu. Na pocz¹tek kazusy z prawa karnego.

Kazus 1.

G.Sz. zosta³a oskar¿ona o to, ¿e w nocy z 14 maja 2019 r. na 15 maja 2019 r. w Warszawie przy ul. Ordona, dzia³aj¹c w zamiarze bezpoœredniego pozbawienia ¿ycia H.T., dokona³a zabójstwa ww. przez zadanie jej licznych ciosów têpym narzêdziem, w postaci nogi od sto³u, w ró¿ne okolice g³owy, powoduj¹c uraz g³owy z krwawieniem œródczaszkowym i nieodwracalnym uszkodzeniem oœrodkowego uk³adu nerwowego skutkuj¹cego zgonem H.T.

Oskar¿ona wyjaœni³a, ¿e to pokrzywdzona H.T. zainicjowa³a zajœcie, popycha³a j¹, ubli¿a³a, wyrwa³a nogê od sto³u i chcia³a ni¹ uderzyæ. Oskar¿ona by³a zdenerwowana, wyrwa³a pokrzywdzonej to narzêdzie i broni¹c siê, uderzy³a H.T. kilka razy. W mowie koñcowej obroñca przekonywa³, ¿e oskar¿ona dzia³a³a w obronie koniecznej i wniós³ o jej uniewinnienie.

S¹d Okrêgowy skaza³ oskar¿on¹ z art. 148 § 1 k.k. na karê do¿ywotniego pozbawienia wolnoœci. Sformu³uj zarzut i wniosek apelacji.

OdpowiedŸ do kazusu 1.

Je¿eli obroñca uwa¿a, ¿e oskar¿ona dzia³a³a w warunkach obrony koniecznej, a s¹d I instancji tego rodzaju ustaleñ nie dokona³, to jest oczywiste, ¿e w apelacji nale¿y podnieœæ zarzut b³êdu w ustaleniach faktycznych przyjêtych za podstawê wyroku, polegaj¹cego na b³êdnym przyjêciu, ¿e oskar¿ona G.Sz. dokona³a zabójstwa pokrzywdzonej, a nie dzia³a³a w warunkach obrony koniecznej okreœlonych w art. 25 § 1 k.k.

Skoro wiêc istota uchybienia s¹du tkwi w ustaleniach faktycznych, to wykluczone jest postawienie zarzutu obrazy prawa materialnego. Tego rodzaju zarzut jest aktualny bowiem tylko wówczas, gdy nie kwestionujemy ustaleñ faktycznych. Obraza prawa materialnego – art. 25 § 1 k.k. – mia³aby miejsce wówczas, gdyby s¹d prawid³owo ustali³ przebieg zdarzenia (w tym elementy obrony koniecznej), a mimo to nie zastosowa³ art. 25 § 1 k.k.

Zarzut b³êdu w ustaleniach faktycznych zazwyczaj powinien zostaæ poprzedzony zarzutem (zarzutami) dotycz¹cym obrazy przepisów postêpowania ze sfery gromadzenia i oceny dowodów (np. art. 7 czy 410 k.p.k.), chyba ¿e ten b³¹d ma charakter samoistny (co nie bêdzie czêstym przypadkiem). We wniosku koñcowym obroñca powinien wnosiæ o zmianê wyroku przez przyjêcie, ¿e oskar¿ona dzia³a³a w warunkach obrony koniecznej i uniewinnienie oskar¿onej, ewentualnie o uchylenie zaskar¿onego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania s¹dowi okrêgowemu, gdyby istnia³a koniecznoœæ przeprowadzenia przewodu s¹dowego w ca³oœci (art. 437 § 2 k.p.k.).

Kazus 2.

Oskar¿ony W.Z. stan¹³ pod zarzutem pope³nienia 27 czynów, dzia³aj¹c wspólnie i w porozumieniu z oskar¿onym A.G., z tym ¿e oskar¿ony A.G. mia³ jeszcze dodatkowo zarzucone czyny z oskar¿onym A.R. i S.K.

S¹d uzna³ oskar¿onego W.Z. za winnego i skaza³ go za 28 czynów. Wymierzy³ kary jednostkowe od roku do dwóch lat i karê ³¹czn¹ dziewiêciu lat pozbawienia wolnoœci.

Zaproponuj zarzut.

OdpowiedŸ do kazusu 2.

Z omawianego przyk³adu wynika, ¿e istota uchybienia s¹du polega na tym, ¿e s¹d skaza³ oskar¿onego za 28 czynów w sytuacji, gdy w akcie oskar¿enia zarzucono mu pope³nienie 27 czynów. Oskar¿ony zosta³ skazany zatem za jeden czyn, w zakresie którego, wbrew treœci art. 14 § 1 k.p.k., brak by³o ¿¹dania uprawnionego oskar¿yciela. Z treœci art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. wynika, ¿e w takiej sytuacji postêpowania siê nie wszczyna, a wszczête umarza. Tego rodzaju uchybienie procesowe stanowi bezwzglêdn¹ przyczynê odwo³awcz¹ okreœlon¹ w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. Obroñca powinien zatem zaskar¿yæ wyrok w czêœci, w zakresie tego czynu, który nie zosta³ objêty aktem oskar¿enia, i zarzuciæ obrazê art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. polegaj¹c¹ na wszczêciu i prowadzeniu postêpowania s¹dowego, w zakresie czynu opisanego w pkt 28 wyroku, pomimo braku skargi uprawnionego oskar¿yciela w tym zakresie, co stanowi bezwzglêdn¹ przyczynê odwo³awcz¹ okreœlon¹ w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. Podnosz¹c tego rodzaju zarzut, obroñca powinien wnosiæ o uchylenie wyroku w tym zakresie i umorzenie postêpowania.

Kolejne odcinki w ka¿d¹ œrodê

Z czego najlepiej siê uczyæ

- Egzaminy Prawnicze Ministerstwa Sprawiedliwoœci, tom 1–3, 2020

- System Oznaczeñ Kodeksowych, czyli jak pracowaæ z kodeksami i pisaæ pisma procesowe, 2021,

- Apelacje cywilne i karne. 69 wzorów pism z omówieniami, S. Jaworski, 8. wyd., 2020,

- Apelacje karne. Zagadnienia praktyczne, akta i kazusy, Z. Kapiñski, 8. wyd., 2020,

- Kodeks postêpowania karnego. Orzecznictwo Aplikanta, 5. wyd. 2020,

- Kodeks karny. Orzecznictwo Aplikanta, 5. wyd., 2020,

- Kodeks postêpowania karnego. Komentarz, prof. J. Skorupka, 4. wyd., 2019

- Kodeks karny. Komentarz, prof. A. Grzeœkowiak, 7. wyd., 2021,

- EDYCJA KARNA. Kodeks karny. Kodeks postêpowania karnego. Kodeks karny wykonawczy. 13 innych aktów prawnych, 41. wyd., 2021.

Football news:

Mbappe has scored 7 goals in his last 4 matches
Andrea Pirlo: Juventus started 20 minutes late. But I liked the reaction of the team
Ronald Koeman: There are no excuses at Barca for playing young people. So it is even more pleasant to win
Federico Chiesa: For Juventus, every match is now like a final: in Serie A, in the Champions League and in the Cup
Juventus is 1 point behind Milan and 7 points behind Inter. The teams have 25 matches each
Moriba scored for Barca in La Liga in 18 years and 46 days. Only Messi, Fati, Pedri and Krkic have done it before
Borussia Terzic coach about 2:4: We started great, but the pressure from Bayern was huge