Poland

Urząd antymonopolowy w ciągłych przeobrażeniach

Tomasz Chrstny by wiceprezesem, a od stycznia 2020 r. stoi na czele Urzdu Ochrony Konkurencji i Konsumentw

Fotorzepa, Agnieszka Murak

30 lat temu Sejm uchwali ustaw o przeciwdziaaniu praktykom monopolistycznym, co dao pocztek obecnemu UOKiK. Dzisiaj urzd ma znacznie szersze kompetencje.

Powoany 30 lat temu Urzd Antymonopolowy sta si Urzdem Ochrony Konkurencji i Konsumentw sze lat pniej, stopniowo rozszerza te zakres kompetencji od ochrony konkurencji po konsumentw, przejmujc nadzr nad Inspekcj Handlow. Zajmuje si te monitorowaniem pomocy publicznej i wypenia zadania z ustawy o zwalczaniu przewagi kontraktowej.

Urzd odegra istotn rol w tworzeniu gospodarki rynkowej, a obecnie stoi przed nowymi wyzwaniami i zadaniami. Wynikaj one ze zmian, ktre bardzo szybko zachodz na rynku. Wspomn chociaby o usugach finansowych czy cyfrowych. Powoduj one coraz to nowsze problemy dla najsabszych uczestnikw rynku, czyli konsumentw mwi Tomasz Chrstny, prezes UOKiK. Bdziemy odpowiada na te wyzwania i dba o to, aby przedsibiorcy zachowywali si uczciwie wobec obywateli. Ju rozpoczem prac nad dokumentem, ktry wyznaczy nowe kierunki naszego dziaania dodaje prezes UOKiK.

Jego poprzednik Marek Niechcia poegna si ze stanowiskiem w grudniu 2019 r. Za jego rzdw wida byo wyrany zwrot w kierunku konsumenckim, UOKiK zabiera gos, np. w sprawach posiadaczy kredytw frankowych. Nawet w urzdzie sycha gosy, e tematw konsumenckich mogo by za duo, co sugeruje moliwe zmiany.

Urzd ma rozbudowane kompetencje i tematyka, jaka znajduje si w jego waciwoci, jest szeroka. Nie wida potrzeby jej rozszerzania, ale raczej ucilania zapisw z ustaw wicymi interpretacjami. Warto by te rozway, aby pisane byy one w sposb zrozumiay dla przedsibiorcw i z powoaniem si na konkretne przykady spraw, ktre byy ju rozpatrywane przez Urzd mwi Radosaw Ponka, ekspert BCC ds. prawa gospodarczego.

Wci s rozbienoci interpretacyjne np. w okreleniu, jakie transakcje podlegaj zgoszeniu w zakresie koncentracji rynku, i podobne wtpliwoci mona mnoy. W tym zakresie wida due pole do dziaalnoci urzdnikw, aby uatwiali ycie przedsibiorcom dodaje.

W ostatnim roku uchwalono ustaw majc ograniczy zatory patnicze, wyposaajc prezesa Urzdu w dodatkowe moliwoci dziaania mwi Jakub Bikowski, dyrektor Departamentu Prawa i Legislacji ZPP. To, w jakim zakresie nowe kompetencje zostan wykorzystane, dopiero si okae, jednak analiza aktywnoci Urzdu w ostatnim czasie wskazuje na to, e jego dziaalno si dynamizuje dodaje.

Przed Markiem Niechciaem Urzdem kierowaa Magorzata Krasnodbska-Tomkiel, ktra zasyna tward postaw w zakresie ochrony konkurencji, m.in. zablokowaa przejcie przez PGE grupy Energa. Jednak wtedy te wybucha afera Amber Gold. Najwiksze transakcje, jak np. zakup Lotosu przez PKN Orlen, analizuje Komisja Europejska.

To co jest najwiksz si UOKiK, moe si okaza jego najwiksz saboci. Mam tu na myli pewn modo, dynamizm tej instytucji, ktra od powstania podlega niemale nieustannie kolejnym przeobraeniom, zyskujc nowe kompetencje i prbujc stawi czoo zwizanym z tym wyzwaniom mwi Magorzata Krasnodbska-Tomkiel, bya prezes Urzdu. W ostatnich latach UOKiK sta si ofiar przekonania, e kady problem prawdziwy czy pozorny (ale zazwyczaj medialny) mona rozwiza uchwaleniem nowych przepisw, przyznaniem kolejnych kompetencji dodaje.

Zdaniem byej prezes rzeczywisto jest duo bardziej zoona. Konsekwencj takich dziaa w duszej perspektywie moe okaza si chaos, a przede wszystkim utracenie z pola widzenia najwaniejszej misji tej instytucji ochrony rwnoci i uczciwoci konkurowania przedsibiorcw, na rzecz rnych mniej znaczcych dziaa wyjania.