Poland

Rozrywka czy upominki dla dzieci bez podatku

VAT

Fotorzepa, Marian Zubrzycki

Gmina, która za poœrednictwem szko³y publicznej i dzia³aj¹cej w niej rady rodziców wykonuje czynnoœci polegaj¹ce na organizowaniu i finansowaniu z dobrowolnych sk³adek, m.in. wycieczek, wyjœæ do teatru lub kina, imprez szkolnych czy nagród na zakoñczenie roku szkolnego, nie dzia³a jako podatnik. Nie musi ich wiêc wykazywaæ w skonsolidowanych deklaracjach.

Kanw¹ sprawy by³ wniosek gminy o interpretacjê przepisów o VAT. Konkretnie chcia³a siê upewniæ czy czynnoœci wykonywane przez radê rodziców szko³y publicznej, powinny byæ wykazywane przez ni¹ w skonsolidowanych deklaracjach na VAT?

W stanowisku w³asnym Gmina przyjê³a, ¿e czynnoœci wykonywane przez radê rodziców, jeœli w ujêciu przedmiotowym spe³niaj¹ definicjê odp³atnej dostawy towarów lub odp³atnego œwiadczenia us³ug na terytorium kraju, powinny byæ wykazywane przez ni¹ w skonsolidowanych deklaracjach na podatek VAT?

Wbrew oczekiwaniom samorz¹dowców fiskus uzna³, ¿e tak. Po analizie ustawy o systemie oœwiaty zauwa¿y, ¿e rada rodziców nie jest samodzielnym podmiotem dzia³aj¹cym w imieniu w³asnym i na w³asn¹ odpowiedzialnoœæ. Funkcjonuje przy szkole i dzia³a w jej imieniu oraz na jej rzecz. Tym samym nie jest odrêbnym od gminy podatnikiem VAT.

Zdaniem urzêdników odp³atne czynnoœci wykonywane s¹ przez radê rodziców wielokrotnie i w okolicznoœciach nosz¹cych znamiona dzia³alnoœci gospodarczej. W konsekwencji gmina dzia³aj¹ca za poœrednictwem szko³y dzia³a w tym zakresie w charakterze podatnika VAT. W rezultacie czynnoœci wykonywane przez radê rodziców – spe³niaj¹ce definicjê odp³atnej dostawy towarów lub odp³atnego œwiadczenia us³ug na terytorium kraju – powinny byæ wykazywane w skonsolidowanych deklaracjach dla VAT.

Gmina nie da³a za wygran¹ i zaskar¿y³a interpretacjê. Najpierw racjê przyzna³ jej Wojewódzki S¹d Administracyjny w Lublinie. Ostatecznie racji fiskusowi nie przyzna³ te¿ Naczelny S¹d Administracyjny.

Zdaniem NSA kwestia braku w³asnej podmiotowoœci podatkowej rady rodziców jako podatnika VAT jest oczywista. Kwestiê, kto jest podatnikiem: gmina, czy jej jednostka bud¿etowa, rozstrzygnê³a bowiem uchwa³a sk³adu siedmiu sêdziów NSA z 24 czerwca 2013 r. (I FPS 1/13). I bezspornie wynika z niej, ¿e gminne jednostki bud¿etowe nie s¹ podatnikami VAT, co zosta³o zreszt¹ potwierdzone nastêpnie w orzecznictwie unijnym.

NSA nie mia³ w¹tpliwoœci, ¿e realizowane przez gminê za poœrednictwem szko³y publicznej i dzia³aj¹cej w niej rady rodziców, cele dydaktyczne, wychowawcze lub opiekuñcze dla uczniów szko³y, mog³y byæ kwalifikowane b¹dŸ wprost jako us³ugi edukacyjne, b¹dŸ jako us³ugi œciœle zwi¹zane ze œwiadczonymi przez szko³ê publiczn¹ us³ugami w zakresie kszta³cenia i wychowania. W ten sposób sporne czynnoœci polegaj¹ce na organizowaniu i finansowaniu ze œrodków pochodz¹cych z dobrowolnych sk³adek ogó³u rodziców uczniów szko³y wycieczek, obozów, kolonii, wyjœæ do teatru lub kina, imprez szkolnych, wrêczaniu upominków okolicznoœciowych czy nagród na zakoñczenie roku szkolnego, nale¿y zakwalifikowaæ jako realizacjê zadañ w³asnych gminy.

Przy czym jak podkreœli³ s¹d o „edukacyjnej" i w konsekwencji publicznoprawnej kwalifikacji tych us³ug nie przes¹dza³o to, ¿e mog³y siê one wi¹zaæ z odp³atnoœci¹.

NSA uzna³, ¿e skar¿¹ca gmina nie dzia³a jako podatnik VAT, a sporne czynnoœci nie powinny byæ wykazywane w sk³adanych przez ni¹ skonsolidowanych deklarac- jach VAT.

Czynnoœci te nie maj¹ bowiem charakteru odp³atnego w rozumieniu VAT i mieszcz¹ siê w zadaniu w³asnym tj. edukacji publicznej, które zosta³o na³o¿one na gminê przepisami.

Wyrok Naczelnego S¹du Administracyjnego z 28 paŸdziernika 2020 r.

Sygnatura akt: I FSK 11/18

komentarz eksperta

Aleksandra Pizon-Jaworska, radca prawny, associate w Kochañski & Partners

Zdaniem Dyrektora Krajowej Izby Skarbowej (DKIS) gmina, jako scentralizowany podatnik VAT, powinna w swoich skonsolidowanych deklaracjach VAT wykazywaæ czynnoœci wykonywane przez rady rodziców, dzia³aj¹ce przy jej jednostkach oœwiatowych. Takie stanowisko zaprezentowa³ DKIS w wydanych dot¹d interpretacjach indywidualnych: z 6 czerwca 2017 r. (0113-KDIPT1-2.4012.50.2017.2.IR) oraz z 21 marca 2018 r. (0115-KDIT1-1.4012.63.2018.AJ).

W ocenie DKIS zakres pojêcia podatnika VAT jest na tyle szeroki, ¿e obejmuje równie¿ gminy w zwi¹zku z czynnoœciami dokonywanymi przez rady rodziców, zaœ czynnoœci te nale¿y uznaæ za dzia³alnoœæ gospodarcz¹ niezale¿nie od tego, jaki jest ich cel i rezultat.

W/w interpretacje zosta³y zaskar¿one do WSA, które w wydanych orzeczeniach (wyrok WSA z Lublinie z 27 wrzeœnia 2017 r., I SA/Lu 689/17, wyrok WSA z Szczecinie z 20 czerwca 2018 r., I SA/SZ 380/18) przyzna³y racjê gminom.

S¹dy powo³a³y siê na definicje podatnika i dzia³alnoœci gospodarczej wskazuj¹c, ¿e podatnikiem VAT jest podmiot samodzielnie prowadz¹cy dzia³alnoœæ gospodarcz¹, tj. zorganizowan¹ dzia³alnoœæ zarobkow¹ wykonywan¹ we w³asnym imieniu i w sposób ci¹g³y. Rady rodziców s¹ powo³ywane, by wspieraæ jednostki oœwiatowe, ich celem nie jest dzia³alnoœæ ukierunkowana na jakikolwiek zysk. Nie mo¿na wiêc wnioskowaæ, ¿e prowadz¹ one dzia³alnoœæ gospodarcz¹, a w konsekwencji gminy nie s¹ obowi¹zane wykazywaæ czynnoœci rad rodziców w swoich deklaracjach VAT.

Wyrok NSA wpisuje siê w korzystn¹ dla gmin liniê orzecznicz¹. NSA wskaza³, ¿e rada rodziców dysponuje œrodkami pochodz¹cymi ze sk³adek rodziców uczniów szko³y, nie sposób wiêc dopatrzeæ siê tu odp³atnoœci us³ug lub dostaw œwiadczonych przez gminê za poœrednictwem rady rodziców, gmina nie dzia³a jako podatnik VAT.

Orzeczenie NSA jest w pe³ni zasadne i pozwala gminom unikn¹æ problemów praktycznych zwi¹zanych z obowi¹zkiem ewidencjonowania czynnoœci dokonywanych przez rady rodziców, które s¹ niezale¿ne w swoich dzia³aniach i zwykle dysponuj¹ odrêbnymi od szkó³ rachunkami bankowymi.

Nale¿y mieæ nadziejê, ¿e w zwi¹zku z rozstrzygniêciem sprawy przez NSA zmieni siê równie¿ stanowisko DKIS.

Football news:

Cavani has returned to training and is likely to play against Crystal Palace
Fabio Capello, Juventus played Rugby against the Port. Only Ronaldo and Chiesa can make a difference in this squad
Neymar: I posted how I was recovering from my injury, and I didn't get any messages saying, Wow, what a professional. No
Ole Gunnar Solscher: The work of the judges is very difficult and without additional pressure. We have to make their decisions
Joan Laporta: I'm sure Messi won't stay at Barca if I don't win the election. He gives the club 30% of revenue
Trent had idolized Gerrard since he was a kid, and he was in a fairy tale: he got Steven's care and the captain's armband. The story of a great relationship
Hazard's recovery from the injury is delayed. He probably won't play against Atletico on March 7