Poland

Raz na wozie, raz w nawozie

W 1930 r. ukaza³a siê ksi¹¿ka „Ostatni i pierwsi ludzie". Od razu uznano j¹ za wybitne dzie³o science fiction, g³ównie z racji rozmachu. Olaf Stapledon opisa³ bowiem historiê ludzkoœci w ci¹gu 2 mld lat, poczynaj¹c od wspó³czesnoœci a¿ do zag³ady istot ludzkich, co dziwne, niezawinionej przez nie same. Teraz trafi³a w koñcu do nas w pierwszym pe³nym polskim przek³adzie. Jako dzie³o futurologiczne rzecz kompletnie siê nie broni. Ale te¿ w¹tpiê, by Brytyjczyk stara³ siê przepowiedzieæ przysz³e dzieje ludzkoœci – jest to niemo¿liwe – co innego zatem musia³o siê liczyæ w jego planach.

Dwa miliardy lat to szmat czasu, który zmieni ludzkoœæ nie do poznania. Jednak u Stapledona zmiany s¹ niewielkie, dotycz¹ g³ównie wygl¹du i kszta³tu. Cz³owiek bêdzie kiedyœ wygl¹da³ jak foka, gdy trafi na œrodowisko wodne, bêdzie te¿ lata³ jak ptak, z upodobania, nie z koniecznoœci. Raz bêdzie wysoki, raz niski; to wyginie, to znów siê odrodzi. Ludzkoœæ bêdzie podlegaæ swoistemu falowaniu: raz na wozie, raz w nawozie. Nie ma tu postêpu rozumianego jako d¹¿enie do utopii. Tak¿e formy w³adzy nie s¹ specjalnie wymyœlne; parê lat po publikacji historia zakasowa³a pomys³y Stapledona tak¿e tym, ¿e zosta³y one zrealizowane.

Wiele uwagi poœwiêca autor kwestiom umys³u, który znowu raz lata ponad szczytami, a kiedy indziej paskudnie do³uje. Pierwszy przypadek prowadzi do wy³onienia ludzkoœci œwiat³ej, zdolnej, twórczej. Przypadek drugi to jeno zgrzytanie zêbami, dziadostwo i sromota. Autor traktuje ludzkoœæ jako twór jednorodny, podczas gdy praktyka po...

Football news:

Ceferin about Agnelli: The president of an organization with 247 clubs just ran away from it - I have never seen this in my life
I've never seen a man lie so much. The president of UEFA called Agnelli a liar, and the clubs of the Super League-greedy snakes
Coster-Waldau on Neville's words about Super League: He spoke on behalf of all football fans. Stop this nonsense
The president of UEFA on the head of Juve Agnelli: I have not seen a person who would lie so much. Incredible
UEFA President on Champions League without 12 top clubs: There are a lot of good teams in Europe. Now we know that there are snakes next to us
Shame on you. R. I. P. Liverpool. 1892-2021. Fans of the club hung banners against the Super League on the fence of Anfield
Manchester United midfielder Bruno on Super League: Dreams can't be bought