Poland

O godność kobiet

Rzecz o prawie

Walkê o ¿ycie trzeba zacz¹æ nie od zakazów, lecz od wsparcia tych, którzy ciê¿ar trudnego ¿ycia maj¹ przed sob¹. Wtedy wybór stanie siê ³atwiejszy. Niestety pañstwo o to nie dba.

Od 22 paŸdziernika obserwujemy wœciek³oœæ tysiêcy ludzi, którzy protestuj¹ na ulicach przeciw potraktowaniu kobiet przedmiotowo, odebraniu im prawa do decydowania o swym ¿yciu. Przyczyn¹ jest wyrok Trybuna³u Konstytucyjnego, który stwierdza, ¿e prawo do przerwania ci¹¿y, gdy badania prenatalne lub inne przes³anki medyczne wskazuj¹ na du¿e prawdopodobieñstwo ciê¿kiego i nieodwracalnego upoœledzenia p³odu albo nieuleczalnej choroby zagra¿aj¹cej jego ¿yciu, zapisane w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny (...), jest niezgodne z art. 38 w zwi¹zku z art. 30, w zwi¹zku z art. 31 ust. 3 konstytucji.

Determinacja protestuj¹cych zas³uguje na podkreœlenie w sytuacji zagro¿enia epidemiologicznego. Pewien minister obecnego rz¹du, krytykuj¹c protesty, zastanawia³ siê, co trzeba mieæ w g³owie, by w czasie pandemii zajmowaæ siê aborcj¹. Przenikliwoœæ nie jest chyba jego mocn¹ stron¹. Po odpowiedŸ powinien zg³osiæ siê na ¯oliborz.

Czytaj te¿: Gdy dochodzi do aborcji, winni s¹ wszyscy, oprócz kobiety

Chêtnie dowiedzielibyœmy siê, czemu w³aœnie teraz, w zaostrzaj¹cej siê pandemii i przy kolejnych ograniczeniach, Trybuna³ zaj¹³ siê spraw¹ aborcji. Liczono na unikniêcie protestów? A mo¿e na odwrócenie uwagi od braku strategii rz¹du do walki z pandemi¹?

Z punktu widzenia prawnika wyrok TK jest wadliwy zarówno formalnie, jak i merytorycznie. Piêæ lat temu toczy³y siê spory o powo³anie do Trybuna³u nowych osób zamiast sêdziów wybranych przez poprzedni Sejm, których zaprzysiê¿enia odmówi³ prezydent. Tak do TK wesz³y osoby, o których utar³o siê mówiæ „dublerzy", dla podkreœlenia ich braku umocowania do sprawowania funkcji sêdziego. Broni¹c prawid³owoœci wyboru sêdziów przez poprzedni Sejm i oczekuj¹c ich zaprzysiê¿enia przez prezydenta, mówiliœmy wtedy, jak wa¿ny jest Trybuna³ w systemie trójpodzia³u w³adzy. Dziœ boleœnie przekonujemy siê o prawdziwoœci ówczesnych obaw i zastrze¿eñ. 22 paŸdziernika TK, w którego sk³adzie zasiad³o trzech dublerów, orzek³ o niekonstytucyjnoœci prawa do przerywania ci¹¿y embriopatologicznej. Znaczy to, ¿e orzeczenie nie istnieje, podobnie jak inne wydane z udzia³em choæby jednego dublera.

Sporny wniosek z³o¿yli pos³owie reprezentuj¹cy wiêkszoœæ parlamentarn¹. Mieli mo¿liwoœæ uchylenia zaskar¿onych przepisów w drodze legislacyjnej, tym bardziej ¿e od kilku lat w Sejmie na rozpoznanie czeka obywatelski projekt ustawy, który zak³ada zaostrzenie prawa aborcyjnego. Wniosek do TK zamiast klasycznej œcie¿ki legislacyjnej w sprawie kontrowersyjnej politycznie to próba pi³atowego umycia r¹k i przerzucenia odpowiedzialnoœci na kogoœ innego. Ju¿ s³ychaæ w wyst¹pieniach rz¹dz¹cych, ¿e przecie¿ to Trybuna³ wyda³ wyrok, a nie politycy. Wykorzystanie Trybuna³u do za³atwienia sprawy tak spo³ecznie wa¿nej, wymagaj¹cej debaty publicznej, mo¿e byæ traktowane jako nadu¿ycie prawa.

Nakaz ochrony ¿ycia z art. 38 konstytucji, z którego Trybuna³ b³êdnie wywiód³ zakaz aborcji z przyczyn embriopatologicznych, ma charakter ogólny, który w pierwszej kolejnoœci zobowi¹zuje pañstwo do dzia³añ o charakterze pozytywnym, a nie represyjnym. Walkê o ¿ycie trzeba zacz¹æ nie od zakazów, lecz od wsparcia tych, którzy ciê¿ar takiego trudnego ¿ycia maj¹ przed sob¹. Wtedy wybór ¿ycia bêdzie ³atwiejszy. Niestety pañstwo o to nie dba. Przekonaliœmy siê o tym dwa lata temu, gdy osoby z niepe³nosprawnoœciami i ich opiekunowie strajkowali w Sejmie przy obojêtnoœci rz¹dz¹cych.

Trybuna³ za oœ orzeczenia przyj¹³ art. 38 konstytucji i z niego wywiód³ zakaz aborcji z powodu ciê¿kiego i nieodwracalnego upoœledzenia p³odu albo nieuleczalnej choroby zagra¿aj¹cej jego ¿yciu. Pomin¹³ jednak ca³kowicie sytuacjê kobiety zmuszanej do urodzenia dziecka, o którym wiadomo, ¿e urodzi siê z nieodwracalnymi upoœledzeniami. Pominiêto godnoœæ jako prawo kobiet gwarantowane w art. 30 konstytucji i podlegaj¹ce ochronie. Sam art. 38 konstytucji, który zdaniem TK ma chroniæ p³ód, chroni te¿ ¿ycie matki, czego ju¿ Trybuna³ nie widzi. Konstytucja zakazuje nieludzkiego i poni¿aj¹cego traktowania (art. 40), a do takiego traktowania prowadzi zmuszanie kobiet do rodzenia dzieci nieuleczalnie upoœledzonych i prze¿ywania zwi¹zanej z tym traumy. Jest tak¿e w konstytucji prawo do prywatnoœci i decydowania o swym ¿yciu osobistym (art. 47), czego tak¿e nie dostrzegli autorzy zakazu aborcji.

W ubieg³ym roku wed³ug statystyk na 1100 aborcji a¿ 1074 by³y dokonane z przyczyn nieodwracalnych uszkodzeñ p³odów. Te liczby uzmys³awiaj¹ rozmiar nieszczêœæ. Tyle kobiet i ich rodzin rocznie bêdzie dotkniêtych wyrokiem Trybuna³u. Choæ dziœ s³ychaæ, ¿e to wahad³o, które teraz wychyla siê tak mocno w prawo (a mo¿e jeszcze mocniej, gdy nast¹pi ca³kowity zakaz aborcji, tak¿e je¿eli ci¹¿a jest wynikiem gwa³tu), odchyli siê niebawem w lewo, to jednak nie jest ¿adne pocieszenie dla tych wszystkich, których zd¹¿¹ dotkn¹æ nieszczêœcia.

Ponad 90 lat temu Tadeusz Boy-¯eleñski w „Piekle kobiet" pisa³: „Torturowana przez prawo i etykê obecn¹ kobieta nie mo¿e siê pocieszaæ tym, ¿e nastêpne pokolenie z tych kajdan siê uwolni. Nale¿y przeto donoœnym g³osem wo³aæ o sprawiedliwoœæ dla kobiety dzisiejszej".

Ten apel Boya-¯eleñskiego musi byæ dziœ tak¿e naszym apelem. Nasz¹ niezgod¹ na to, jak potraktowano kobiety, ich godnoœæ, ¿ycie, zdrowie.

Autor jest prezesem Naczelnej Rady Adwokackiej

Football news:

Maradona was buried near Buenos Aires next to his parents
Mourinho on Maradona: We can find his football on Google, but we won't find Diego there. I miss him
Fabio Capello: against such a mediocre Real Madrid, Inter could have played better
Ibrahimovic met with the Swedish national team coach in Milan
Тот Tottenham midfielder Winks scored from 49 yards. This is the 3rd result in the Europa League, all - in this draw
This miss will hurt all men: Molde player missed from half a meter and drove into the bar
Mikel Arteta: I am Very happy with Pepe's game against Molde. Arsenal played well overall