Poland

Kazimierz Wielki. Reformator i strateg

Sztuka

Relikwiarz œw. Zygmunta z Fundacji Kazimierza Wielkiego

Relikwiarz œw. Zygmunta z Fundacji Kazimierza Wielkiego dla katedry w P³ocku, 1370

materia³y prasowe

Zamek Królewski w Warszawie na pierwszym wernisa¿u online otworzy³ dziœ wystawê przypominaj¹c¹ Kazimierza Wielkiego, jednego z najwybitniejszych polskich w³adców. W tym roku mija 650. rocznice jego œmierci.

Kazimierz Wielki, ostatni Piast, zas³yn¹³ przede wszystkim jako reformator, który umocni³ pañstwo polskie w XIV wieku, uregulowa³ relacje z s¹siadami i zadba³ o rozwój wewnêtrzny kraju. Przys³owie mówi, ¿e „zasta³ Polskê drewnian¹, a zostawi³ murowan¹”. Za jego czasów za³o¿ono niemal 100 nowych miast, ufortyfikowano ponad 50 zamków i umocniono wiele murowanych fortyfikacji miejskich.

- Przydomek Magnus nada³ mu Jan D³ugosz - mówi Wojciech Fa³kowski, dyrektor Zamku Królewskiego - aby odró¿niæ go od Kazimierza Jagielloñczyka. A potem historycy przet³umaczyli ³aciñskie Magnus jako Wielki, ¿eby doceniæ i podkreœliæ zas³ugi króla. Jego dokonania dla Polski by³y naprawdê wybitne. Po pierwsze przej¹³ po ojcu W³adys³awie £okietku królestwo, które nale¿a³o umocniæ i tego dokona³. Po drugie trzeba by³o zawrzeæ sojusze i odeprzeæ wrogów, którzy zagra¿ali pañstwu, jego granicom i sposobowi trwania monarchii polskiej w Europie. To by³y sprawy dyplomacji, militarne i regulacji prawnych. I to te¿ mu siê uda³o. Po trzecie - by³ wybitnym strategiem na przysz³oœæ To za jego panowania stworzono doktrynê pañstwow¹, która umo¿liwi³a potem powrót prowincji, które odpad³y za panowania W³adys³awa £okietka.

- Zarówno organizacja pañstwa, umocnienie granic i pozycji miêdzynarodowej, a tak¿e stworzenie nowoczesnej struktury pañstwowej i administracyjnej czyni z niego w³adcê wybitnego.

Na wystawie przypomnaj¹cej jego dokonania zebrano w Dawnej Izbie Poselskiej wspania³e zabytki. Przetrwa³o ich niewiele, ale te zachowane s¹ niezwykle cenne.

Do arcydzie³ œredniowiecznego z³otnictwa nale¿y relikwiarz œw. Zygmunta, ze zbiorów Muzeum Diecezjalnego w P³ocku.

Unikatem jest tak¿e jedna z najstarszych w Polsce rzeŸb œwieckich, przedstawiaj¹ca króla Kazimierza Wielkiego. Ten portret pochodzi ze zbiorów Muzeum Uniwersytetu Jagielloñskiego.

Zgromadzone dokumenty i ksiêgi prezentuj¹ dokonania Kazimierza Wielkiego  w dziedzinie prawodawstwa. Wœród nich jest wspaniale zdobiony ewangeliarz przemyski, który razem z przywilejem dla biskupa ormiañskiego ze Lwowa ilustruje aktywn¹ politykê wschodni¹ Kazimierza. Z kolei dokument dotycz¹cy budowy murów w P³ocku przypomina o dzia³aniach króla na Mazowszu i próbach podporz¹dkowania go Koronie.

Prezentowane s¹ te¿ numizmaty i militaria.

A ekspozycjê koñcz¹ rysunki Jana Matejki, które malarz wykona³ w czasie otwarcia grobu Kazimierza w 1869 roku, pozwalaj¹cego po raz pierwszy poznaæ poœmiertnego wyposa¿enie w³adcy. Na wystawie mo¿na zobaczyæ te¿ kopiê popiersia króla  z p³yty grobowca Kazimierza Wielkiego.

Ekspozycjê „Umar³ król. 650. rocznica œmierci Kazimierza Wielkiego” mo¿na ogl¹daæ TUTAJ.

Towarzyszy jej tak¿e cykl wyk³adów, transmitowanych online:

1 grudnia  – „Umar³ król, niech ¿yje w naszej pamiêci! 650. rocznica œmierci Kazimierza Wielkiego”, dr Zbigniew Hundert, Pawe³ Tyszka, Micha³ Zawadzki


3 grudnia  – „Król, który mi³owa³ pokój. Œl¹sk w polityce Kazimierza Wielkiego”dr hab. Wojciech MrozowiczUniwersytet Wroc³awski


10 grudnia  – „Mennictwo i polityka monetarna Kazimierza Wielkiego”prof. dr hab. Borys PaszkiewiczUniwersytet Wroc³awski


17 grudnia   – „Kazimierz Wielki – zmierzch dynastii”dr hab. Marek Barañski, Uniwersytet Kardyna³a Stefana Wyszyñskiego

Football news:

Solskjaer on 3-2 with Liverpool: Manchester United won on their own terms. It's a good feeling
Hames scored 10 (3+7) points in Everton's home matches. Away - 0
Suarez scored his 12th goal of the La Liga season. Messi has 11
Miller on the Manchester United defeat: Devastated. There is no second chance in knockout football
Game of Thrones actor on Liverpool: Manchester United would have been destroyed a year ago. Huge progress
Ricard Puig: It's a pretty tough season, I'm not used to playing so little. Scoring with a header is something unreal
Khabib: I am preparing for my debut in big football. I am a free agent