Poland

Gowin: Nie zmuszajmy kobiet do heroizmu

Spór o aborcjê

Jaros³aw Gowin

Jaros³aw Gowin

Fotorzepa, Piotr Guzik

Nie jest tajemnic¹, ¿e zawsze by³em zwolennikiem kompromisu aborcyjnego, który zosta³ uchylony przez TK – mówi Jaros³aw Gowin, wicepremier, minister rozwoju i pracy.

W poniedzia³ek w „Rzeczpospolitej" redaktorzy Bogus³aw Chrabota i Micha³ Szu³drzyñski napisali, ¿e Zjednoczona Prawica powinna przedstawiæ konkretne przepisy dotycz¹ce postêpowania w przypadkach letalnych wad p³odu i ¿e po wyroku TK w sprawie aborcji ten po¿ar nale¿y natychmiast ugasiæ. Zgadza siê pan z tym?

Znam treœæ tego apelu i podpisujê siê pod nim. Dok³adnie taki sam sens mia³o wczorajsze oœwiadczenie mojej partii Porozumienie. Z drugiej strony uwa¿amy, ¿e nale¿y chroniæ ¿ycie dzieci dotkniêtych zespo³em Downa. Uwa¿amy, ¿e nie mo¿na dopuœciæ do sytuacji, ¿e kobiety bêd¹ traktowane z okrucieñstwem albo zmuszane prawnie do heroizmu, a tak by³oby, gdyby matka by³a zmuszana do tego, aby urodziæ dziecko, które w trakcie porodu albo zaraz po nim na pewno umrze.

Zapad³a ju¿ decyzja, ¿e Zjednoczona Prawica przedstawi takie przepisy?

Nie, takiej decyzji nie ma. Zbieraj¹ siê statutowe cia³a wszystkich partii i one bêd¹ podejmowaæ decyzje, jak odnieœæ siê do orzeczenia TK. Mogê powiedzieæ w imieniu Porozumienia, ¿e rozpoczêliœmy konsultacje z prawnikami i lekarzami oraz œrodowiskami kobiecymi. W najbli¿szych dniach przedstawimy konkretne propozycje przepisów, które z jednej strony respektowaæ bêd¹ orzeczenie TK, a z drugiej strony przedstawi¹ tak¹ wyk³adniê, która pozwoli unikn¹æ sytuacji zmuszania kobiet do heroizmu.

Nie chcecie ostrego kursu.

W naszym oœwiadczeniu nie nale¿y doszukiwaæ siê ¿adnych podtekstów politycznych. Chyba wszyscy jesteœmy zaniepokojeni tym, co dzieje siê na ulicach polskich miast i wszyscy zdajemy sobie sprawê, ¿e sytuacja mo¿e wymkn¹æ siê spod kontroli. To jest test odpowiedzialnoœci dla wszystkich: polityków, zarówno obozu rz¹dz¹cego, jak i opozycji, dziennikarzy, organizacji pozarz¹dowych, Koœcio³a. Uwa¿amy, ¿e nale¿y szukaæ rozwi¹zañ, które bêd¹ mia³y szanse zyskaæ akceptacjê w trwa³ej wiêkszoœci spo³eczeñstwa. Tylko tego typu rozwi¹zania mog¹ skutecznie na staæ na stra¿y ochrony ¿ycia.

Czy w takim razie dobrze siê sta³o, ¿e decyzja TK zapad³a w œrodku drugiej fali pandemii?

My jako politycy nie mamy wp³ywu ani na treœæ, ani na termin podejmowania decyzji przez TK. Gdyby to zale¿a³o ode mnie, to moja odpowiedŸ brzmia³by: nie, to nie jest dobry termin. Mamy globalny kryzys epidemiczny, mamy globalny kryzys gospodarczy i na tych sprawach powinniœmy siê koncentrowaæ. Tymczasem orzeczenie TK nak³ada na dwie p³aszczyzny kryzysu dodatkow¹ trzeci¹ p³aszczyznê. Od nas – polityków – zale¿y teraz, jak w odpowiedzialny sposób zachowamy siê wobec tej sytuacji.

Czy mo¿liwe jest teraz przyjêcie nowej ustawy po orzeczeniu TK?

Orzeczenie TK musi byæ rzeczywiœcie zinterpretowane bardzo uwa¿nie i przez ró¿norodne grono prawników. Porozumienie zasiêgnê³o opinii bardzo wybitnych konstytucjonalistów i w naszym przekonaniu orzeczenie Trybuna³u nie tylko pozostawia przestrzeñ dla interpretacji ustawodawcy, ale wrêcz wymusza tak¹ koniecznoœæ. Dlatego bêdziemy proponowali naszym partnerom ze Zjednoczonej Prawicy, a potem, je¿eli bêdzie konsensus w obozie rz¹dowym, to równie¿ z opozycji, podjêcie prac nad nowelizacj¹ ustawy o ochronie ¿ycia.

Czy w ramach tych rozmów pojawi³a siê kwestia zespo³u Downa, który jest stopniowalny, czy wiedz¹ pañstwo, jak te przepisy sformu³owaæ?

Nawet je¿eli choroba jest stopniowalna, to ¿ycie i godnoœæ cz³owieka s¹ niestopniowalne. W naszym przekonaniu orzeczenie TK wyklucza mo¿liwoœæ aborcji we wszelkich przypadkach, które pozwalaj¹ dziecku po urodzeniu na utrzymanie ¿ycia. Nie chcia³bym w tej chwili wchodziæ w szczegó³y, to jest kwestia dla lekarzy, genetyków, embriologów, bioetyków, prawników, organizacji kobiecych. Potrzebujemy szerokiego i szybkiego dialogu, bo nie wyobra¿am sobie takiej sytuacji, w której – w obliczu tych protestów spo³ecznych, które coraz czêœciej przyjmuj¹ formê barbarzyñsk¹ – my politycy schowalibyœmy g³owê w piasek.

Spotkanie Zjednoczonej Prawicy, póŸniej wspólna propozycja i prace nad ni¹ w Sejmie – czy to mo¿e siê staæ ju¿ w tym tygodniu?

Nie s¹dzê, ¿eby uda³o siê wypracowaæ wspólne stanowisko nawet w obrêbie obozu rz¹dowego w ci¹gu najbli¿szych dni. To jest tak¿e utrudnione pandemi¹. Wczoraj skonsultowa³em moje stanowisko z prezydium Porozumienia, ale oczywiœcie by³y to konsultacje zdalne. Natomiast z ca³¹ pewnoœci¹ kierownictwo koalicji musi podj¹æ wspóln¹ decyzjê, a na pewno podj¹æ dialog, w jaki sposób odnieœæ siê do nowej sytuacji.

Czy jest mo¿liwe, by powsta³ postulat o zwiêkszeniu kary dla osób, które przeprowadzi³y nielegaln¹ aborcjê?

Mam ju¿ kilka propozycji, w jaki sposób odnieœæ siê do orzeczenia TK. Jedna z tych propozycji przewiduje niekaralnoœæ aborcji w sytuacji, w której dziecko jest niezdolne do samodzielnego ¿ycia.

Obawia siê pan efektu wahad³a: ¿e ta decyzja doprowadzi za kilka lat do du¿o mocniejszej liberalizacji przepisów aborcyjnych?

Nie jest ¿adn¹ tajemnic¹, ¿e zawsze by³em zwolennikiem tego kompromisu aborcyjnego, który zosta³ przez TK uchylony. Dlaczego uwa¿a³em, ¿e ten kompromis jest wielk¹ wartoœci¹? Po pierwsze dlatego, ¿e ¿yjemy w pluralistycznym i demokratycznym spo³eczeñstwie, wiêc prawo musi odzwierciedlaæ pluralizm stanowisk. Drugi powód to w³aœnie obawa przed mechanizmem wahad³a. W sytuacji, w której nam, zwolennikom podejœcia pro-life, nie uda³o siê przekonaæ wyraŸnej wiêkszoœci Polaków do stanowiska, ¿e przepisy antyaborcyjne powinny byæ zaostrzone, to tego typu dzia³ania na d³u¿sz¹ metê na pewno nie bêd¹ skuteczne.

Kiedy mo¿emy siê spodziewaæ propozycji od rz¹du dla bran¿, które s¹ teraz objête obostrzeniami?

Te propozycje – mam nadziejê – zostan¹ przyjête ju¿ na najbli¿szym posiedzeniu Sejmu, które zaczyna siê we wtorek. A zatem we wtorek rano wszystko bêdzie jasne. Zreszt¹ jesteœmy w sta³ym kontakcie z przedstawicielami tych bran¿, oczywiœcie nie jesteœmy w stanie konsultowaæ rozwi¹zañ prawnych i skali pomocy finansowej ze wszystkimi zainteresowanymi, ale przynajmniej z reprezentatywnymi organizacjami biznesowymi.

Polacy powinni szykowaæ siê na kolejny lockdown?

Od pocz¹tku rz¹d sta³ na stanowisku, ¿e ca³kowity lockdown jest niemo¿liwy, chocia¿ mo¿liwe s¹ punktowe ograniczenia, jak te, które spotka³y np. bran¿ê gastronomiczn¹. Oczywiœcie ostateczne decyzje bêd¹ podejmowane przez ca³y rz¹d, ale mogê powiedzieæ, jakie stanowisko w debatach rz¹dowych bêdê zajmowa³ ja. Otó¿ jestem przeciwny jakimkolwiek dalszym obostrzeniom, je¿eli chodzi o dzia³alnoœæ gospodarcz¹.

—wspó³praca Karol Ikonowicz

Football news:

Anton Ferdinand on the racist scandal with Terry: I was sent a bullet in the mail. Insults in social networks came every hour
Manchester City have offered 19 million euros including bonuses for 17-year-old Argentine midfielder Sarmiento
Rehagel is a bandit from whom I will not accept an apology. The story of the worst injury in the history of the Bundesliga
Barcelona's presidential election will be held on January 24
Koke: to beat Bayern, you need to play a nearly perfect match. I hope their unbeaten streak ends tomorrow
Loew can return Muller, Boateng and Hummels to the German national team if there are a lot of injuries
Nacho about the Real Madrid game: That's not how titles are won. Working to get better