Poland

Choroba nie przekreśla macierzyństwa

Rzecz o Zdrowiu

W debacie udzia³ wziêli: prowadz¹ca Karolina Kowalska a tak¿e, od lewej, prof. Witold Owaczarek kierownik Kliniki Dermatologii CSK MON Wojskowego Instytutu Medycznego, prof. Joanna Narbutt, konsultant krajowa dermatologii, Dagmara Samselska prezes Amicus Fundacji £uszczycy i £uszczycowego Zapalenia Stawów (£ZS), Maciej Mi³kowski wiceminister zdrowia

materia³y prasowe

Pacjentki z ciê¿k¹ postaci¹ ³uszczycy chcia³yby mieæ dostêp do leków, które mo¿na bezpiecznie stosowaæ w czasie ci¹¿y.

Partnerem debaty jest UCB Pharma

Odpowiednio zastosowane leczenie biologiczne umo¿liwia chorym na ³uszczycê spe³nienie siê w rodzicielstwie – zgodzili siê uczestnicy debaty „Rzeczpospolitej" pod tytu³em „Leczenie ³uszczycy albo macierzyñstwo. Czy kobiety z ³uszczyc¹ musz¹ dokonywaæ wyboru?".

Pacjentka ciê¿ko doœwiadczona

£uszczyca, ogólnoustrojowa choroba zapalna, dotyka oko³o 1–3 proc. populacji Polski, czyli ok. 800 tys. osób.

– To grupa niejednorodna, ró¿ni¹ca siê pod wzglêdem obrazu klinicznego, przebiegu choroby, jej nasilenia, a tak¿e profilu genetycznego i immunologicznego. Pacjenci z ³uszczyc¹ czêsto cierpi¹ na ró¿nego rodzaju choroby zwi¹zane z nasileniem stanu zapalnego, np. ³uszczycowe zapalenie stawów, które mo¿e dotyczyæ nawet 40 proc. chorych. Czêœciej zapadaj¹ te¿ na inne choroby wspó³towarzysz¹ce, takie jak zespó³ metaboliczny, cukrzyca i choroby sercowo-naczyniowe. Pacjenci maj¹ zarówno stygmatyzuj¹ce zmiany skórne, które bezpoœrednio obni¿aj¹ jakoœæ ich ¿ycia, wp³ywaj¹ na ich ¿ycie towarzyskie, spo³eczne, zawodowe, jak i inne problemy zdrowotne, np. depresjê i problemy natury psychologicznej – mówi³ prof. Witold Owczarek, kierownik Kliniki Dermatologii Centralnego Szpitala Klinicznego Ministerstwa Obrony Narodowej Wojskowego Instytutu Medycznego. – To na pewno pacjenci ciê¿ko doœwiadczeni. Problemem jest te¿ leczenie. Oko³o 10–20 proc. pacjentów o umiarkowanym i ciê¿kim przebiegu choroby powinno byæ leczonych ogólnoustrojowo, po czêœci ogólnymi lekami klasycznymi, po czêœci lekami biologicznymi. Grupa choruj¹ca na ciê¿k¹ postaæ ³uszczycy mog³aby byæ zakwalifikowana do leczenia biologicznego – t³umaczy³.

do macierzyñstwa

Wœród najciê¿ej choruj¹cych s¹ tak¿e pacjentki w wieku rozrodczym, które chcia³yby spe³niaæ siê jako matki. – U ka¿dej kobiety ci¹¿a rodzi szereg obaw, tym wiêkszych, jeœli chora przyjmuje leki. Pacjentkom z ³uszczyc¹ lekk¹ mo¿emy zaoferowaæ szereg preparatów, które pozwol¹ bezpiecznie przejœæ okres zarówno ci¹¿y, jak i karmienia piersi¹ – mówi³a prof. Irena Walecka, kierownik Kliniki Dermatologii Centrum Medycznego Kszta³cenia Podyplomowego.

– Problem pojawia siê przy ciê¿szym przebiegu choroby. Klasyczne leki ogólne maj¹ wiele dzia³añ ubocznych – powoduj¹ mniejsz¹ masê urodzeniow¹ noworodka czy wczeœniejszy poród. W zanadrzu mamy jeszcze leki biologiczne. Zgodnie z najnowszymi wytycznymi zarówno Brytyjskiego Towarzystwa Dermatologicznego, jak i Amerykañskiego Towarzystwa Reumatologicznego, towarzystw holenderskich oraz innych uznawanych na œwiecie, wydaje siê, ¿e najbardziej wskazane jest leczenie biologiczne. Oczywiœcie zarezerwowane jest ono dla najciê¿szych przypadków – doda³a prof. Irena Walecka.

Jak podkreœla³a prof. Joanna Narbutt, konsultant krajowy w dziedzinie dermatologii, w charakterystyce produktu leczniczego (ChPL) ka¿dego leku stosowanego w leczeniu ³uszczycy zapisane jest, ¿e nie nale¿y go stosowaæ w okresie ci¹¿y, a przed w³¹czeniem leków powinno siê zastosowaæ antykoncepcjê.

– To zapisy ogólne. Dziêki rozwojowi medycyny i leków biologicznych zmieni³o siê podejœcie do leczenia ³uszczycy. W momencie rozpoczêcia leczenia ogólnego choroba powinna byæ leczona d³ugo, aby nie doprowadzaæ do nawrotów i aby pacjenci mogli normalnie funkcjonowaæ. Takie podejœcie mo¿e stanowiæ problem w przypadku kobiet w wieku rozrodczym, u których powinno siê stosowaæ leki biologiczne. Pomimo zapisów w ChPL prowadzono analizy potwierdzaj¹ce, ¿e leki biologiczne s¹ bezpieczniejsze od klasycznych. Na pewno nie nale¿y z premedytacj¹ w³¹czaæ pacjentce leczenia biologicznego, mówi¹c, ¿e mo¿e bezpiecznie zachodziæ w ci¹¿ê. Jest jednak grupa kobiet, u których nie mo¿na odstawiæ leczenia ze wzglêdu na ciê¿ki przebieg choroby. U nich mo¿emy w³¹czyæ leczenie biologiczne, bior¹c pod uwagê ryzyko, które zawsze istnieje. Tak¹ decyzjê nale¿y podj¹æ œwiadomie, po powa¿nej rozmowie z pacjentk¹ i z potencjalnym ojcem dziecka i g³êbokiej analizie danych medycznych.

Teoretycznie najbezpieczniejszy lek, z najlepszym piœmiennictwem oraz najlepsz¹ analiz¹ problemu, nie jest jeszcze dostêpny w Polsce w ramach programu lekowego. Leczenie biologiczne jest najbezpieczniejsze równie¿ dla kobiet, u których ³uszczyca ulega nag³emu zaostrzeniu w okresie ci¹¿y i które œwiadomie odstawi³y leczenie, by nie nara¿aæ siebie i dziecka – mówi³a prof. Narbutt.

Wed³ug specjalistów liczba kobiet, które wymaga³yby najnowoczeœniejszego, nierefundowanego w Polsce leczenia biologicznego, jest niewielka. To oko³o 20–30 osób rocznie.

i noworodka

Jak t³umaczy³ prof. Witold Owczarek, z rekomendacji opartych na opisach przypadków i badañ klinicznych wynika, ¿e istniej¹ grupy leków, które mo¿na bezpiecznie stosowaæ u ciê¿arnych z ³uszczyc¹ albo do koñca drugiego trymestru, albo przez ca³y okres ci¹¿y. – Jest te¿ lek zawieraj¹cy modyfikowan¹ cz¹steczkê uniemo¿liwiaj¹c¹ aktywny transport immunoglobuliny przez ³o¿ysko w trzecim trymestrze ci¹¿y. Dziecko aktywnie stara siê zabezpieczyæ przed porodem, pozyskuj¹c od matki immunoglobulinê przez receptor ³o¿yskowy. Modyfikacja powoduje, ¿e ta immunoglobulina nie przechodzi przez cz¹steczkê – wyjaœnia³ prof. Owczarek. Doda³, ¿e w porównaniu z lekami innowacyjnymi jest to lek tañszy, choæ na pewno jest dro¿szy od tych klasycznych, ogólnych, dzia³aj¹cych na ³uszczycê.

Dagmara Samselska, prezes Amicus Fundacji £uszczycy i £uszczycowego Zapalenia Stawów, mówi³a, ¿e chore na ³uszczycê pragn¹ spe³niaæ siê jak najlepiej w roli matki. Tymczasem choroba im to uniemo¿liwia. Z przeprowadzonego w zesz³ym roku badania ankietowego, w którym wziê³o udzia³ ponad 1,2 tys. osób, wynika, ¿e prawie 27 proc. kobiet z ³uszczyc¹ rezygnuje z leczenia, kiedy planuje zostaæ matk¹. Te decyzje podejmuj¹ same. Lekarze, wiedz¹c, ¿e nie ma dla nich opcji terapeutycznych, albo boj¹c siê zastosowaæ leczenie ogólne np. cyklosporyn¹, mówi¹, ¿e powinny odstawiæ ka¿d¹ formê terapii. Czêœæ kobiet, u których ³uszczyca wystêpuje w okresie po³ogu, odk³ada karmienie piersi¹ nawet do dziewiêciu miesiêcy od wyst¹pienia objawów. Zale¿y nam na tym, by kobiety mia³y poczucie bezpieczeñstwa, œwiadomoœæ, ¿e lekarz ma mo¿liwoœæ w³¹czenia terapii i w razie pogorszenia sytuacji mo¿e powstrzymaæ objawy, które uniemo¿liwiaj¹ spe³nianie siê w roli matki i normalne funkcjonowanie – mówi³a Dagmara Samselska.

Wiceminister Maciej Mi³kowski, za którego urzêdowania zrefundowano najwiêcej nowoczesnych leków dermatologicznych w ci¹gu ostatnich kilku lat, przyzna³, ¿e temat jest znany w ministerstwie. – Problem zastosowania leków u kobiet w ci¹¿y dotyczy wszystkich programów lekowych.

Badania naukowe wielu leków udowodni³y, ¿e mo¿na w miarê bezpiecznie stosowaæ je u ciê¿arnych, ale czêsto producent nie bierze za to odpowiedzialnoœci w ChPL. Prowadzenie pacjentki w ci¹¿y jest zdecydowanie trudniejsze, gdy¿ lekarz, opiekuj¹c siê kobiet¹ w ci¹¿y, musi dokonywaæ szczególnego wyboru. Czêsto dokonuje tego wyboru, patrz¹c na badania naukowe. Z lekiem, o którym mówili moi przedmówcy, mamy problem formalny. Prezes Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji oceni³ go negatywnie i nie zaleci³ jego finansowania ze œrodków publicznych. Uwzglêdni³ jednak, ¿e w populacji kobiet w ci¹¿y nale¿y rozwa¿yæ jego finansowanie ze œrodków publicznych. Komisja ekonomiczna, przy negocjacjach z producentem, na wstêpie mówi³a, ¿e ograniczenie zastosowania finansowania ze œrodków publicznych tego leku u populacji kobiet w ci¹¿y b¹dŸ planuj¹cych ci¹¿ê jest mo¿liwe i mo¿emy o tym rozmawiaæ. Musimy jeszcze uzgodniæ, w jaki sposób wprowadziæ to zastosowanie do programu lekowego, bo jeœli chodzi o kobiety w ci¹¿y, nie ma przeciwwskazañ, by lek finansowany by³ niezw³ocznie – mówi³ minister Mi³kowski i doda³, ¿e lek mia³by szansê wejœæ na listê ju¿ w styczniu 2021 roku.

Dagmara Samselska podkreœli³a, ¿e pacjentom zale¿y przede wszystkim na indywidualizacji leczenia: – Na tym, by lekarze mogli leczyæ pacjentów choruj¹cych na ³uszczycê zgodnie z najnowsz¹ wiedz¹ medyczn¹ i na tyle skutecznie, na ile pozwala aktualna sytuacja. Przyk³adem s¹ dla nas kraje, w których kobiety mog¹ byæ skutecznie leczone bez wzglêdu na to, czy s¹ w ci¹¿y czy nie. Dla kobiet planuj¹cych zajœcie w ci¹¿ê istotna jest sama œwiadomoœæ istnienia takiego leku i mo¿liwoœci skorzystania z pomocy, bo daje ona poczucie wiêkszego bezpieczeñstwa. U pacjentek w ci¹¿y, które nagle widz¹ u siebie zaostrzenie choroby, na pewno niwelowa³aby to ogromny stres, z jakim wi¹¿e siê perspektywa, ¿e zajête zmianami skórnymi piersi bêd¹ uniemo¿liwia³y karmienie dziecka – mówi³a Dagmara Samselska.

na ca³ym œwiecie

Klinicyœci podkreœlali, ¿e ka¿dy lekarz chcia³by móc zastosowaæ u pacjenta zindywidualizowane leczenie.

– Taka mo¿liwoœæ jest podstaw¹, niezale¿nie od tego, jak¹ chorobê leczymy. Spe³nieniem marzeñ ka¿dego lekarza jest mo¿liwoœæ indywidualnego dopasowania najlepszej formy leczenia z szerokiego wachlarza wyboru ró¿nych œrodków terapeutycznych: tych najnowoczeœniejszych, którymi leczeni s¹ ludzie na ca³ym œwiecie – podkreœla³a prof. Joanna Narbutt.

A prof. Witold Owczarek doda³, ¿e dermatolodzy chcieliby, by ³uszczyca leczona by³a w Polsce w sposób modelowy i sta³a siê pere³k¹ w leczeniu dermatologicznym. – Standard jej leczenia i mo¿liwoœci terapeutyczne pokazuj¹, ¿e dysponujemy naprawdê szerokim wachlarzem i pozosta³o niewiele elementów, które nale¿y wype³niæ, byœmy mieli tak¹ dostêpnoœæ jak na œwiecie – podkreœla³ prof. Owczarek.

Football news:

Liverpool are Interested in 21-year-old Leipzig defender Konate
Niko Kovac: I'm Waiting for Golovin to return. But it might be better to wait another week or two
Suarez's Italian language examiners were suspended for 8 months. An investigation is underway against the Director of Juve Paratici
Zinedine Zidane: I Never felt untouchable at Real Madrid. Criticism is normal
Marca made a Grand Declaration of love to Ramos. On the front page-100 reasons to extend Sergio's contract with Real Madrid
Manchester United can invite Tuchel. The coach of PSG is Interested
Napoli stadium renamed in honor of Maradona